I arrestuar në Bolonjë: gjykata dhe instituti i Docës

Kush e kërkon Bolonjën: nga autostrada te njoftimi në shtëpi

Një shofer kamioni ndalohet në autostradë nga një patrullë dhe automjeti kontrollohet me kujdes: ngarkesa, dokumentet e transportit, kabina. Ai nuk e di nëse kontrolli është rutinë apo ka një arsye të veçantë, dhe kur gjendet diçka që nuk ishte e shënuar, ndahet nga automjeti dhe çohet në stacion. Bolonja është pika ku takohen akset kryesore autostradale të vendit, dhe kjo shpjegon përse një pjesë e madhe e dosjeve të distriktit lind pikërisht nga kontrolle në lëvizje.

Një pasagjer në një makinë të ndaluar është një rast tjetër: nuk është shoferi, nuk është pronari, por ndodhet pranë diçkaje që nuk e dinte. Pyetja e tij është e menjëhershme: përgjigjem unë për atë që gjendet në një automjet që nuk është imi? Përgjigjja varet nga fakti nëse dihej, nëse ishte e dukshme dhe nëse ka prova që personi e njihte ngarkesën, dhe kjo duhet qartësuar që në fillim.

Një familje nga një provincë e largët e Emilia-Romanjës merr lajmin se i afërmi është çuar në Bolonjë, qytetin që mbulon apelin për gjithë rajonin. Ata pyesin sa larg do të udhëtojnë për çdo seancë dhe nëse prania e tyre është e nevojshme. Nuk është: mjafton mbrojtësi, dhe kjo i kursen familjes udhëtime të gjata për seanca që zgjasin pak.

Dhe pastaj është punonjësi i një ndërmarrjeje transporti, që nuk ka lidhje me veprën, por është thirrur sepse automjeti ishte i regjistruar në emrin e shoqërisë. Edhe ky lexues ka nevojë të dijë ku qëndron përgjegjësia e tij dhe ku mbaron ajo.

Vendimet që merren pranë automjetit, para se të vendosë gjyqtari

Menjëherë pas ndalimit të një automjeti vjen një bisedë me policinë, dhe ajo bisedë peshon më shumë se sa duket. Kush e ka në dorë automjetin ka të drejtë të heshtë, por heshtja ka çmimin e vet praktik: policia mund ta interpretojë si moskoperim, kurse një përgjigje e nxituar mund të fiksojë një version që më vonë nuk ndryshohet. Kjo është një zgjedhje që nuk merret në një kryqëzim autostrade pa e menduar.

Një vendim tjetër lidhet me shoqërinë ose me punëdhënësin. Nëse shoferi lajmëron menjëherë kompaninë, ajo mund të sjellë dokumente që provojnë se ngarkesa ishte e deklaruar; çmimi është se kompania mund të ndërpresë kontratën ose të tërhiqet nga përgjegjësia. Nëse nuk e lajmëron, humbet një mbështetje që mund të ishte vendimtare, por ruan një marrëdhënie pune që ende nuk është prishur.

Një zgjedhje më vete është udhëtimi i familjes. Ata që nisen menjëherë mund të arrijnë në Bolonjë kur personi është ende në stacion, ku vizitat nuk lejohen, dhe të humbasin ditë. Është më e dobishme t'i dërgojnë mbrojtësit dokumentet e automjetit dhe të punës, dhe të udhëtojnë vetëm kur dihet se ku mbahet personi dhe kur kanë çfarë të bëjnë. Së fundi, familja duhet të vendosë kush merr përsipër kontaktin me shoqërinë që zotëron automjetin, sepse ky kontakt, nëse bëhet pa koordinim, mund të prishë versionin e shoferit.

Çfarë dokumentesh i duhen mbrojtësit pas një kontrolli automjeti

Në dosjet që lindin nga kontrolle në lëvizje, dokumentet e transportit janë shpesh prova më e rëndësishme, dhe ato ndodhen jashtë dorës së personit që është ndaluar. Lista më poshtë ndihmon të mblidhet gjithçka para se një dokument të humbasë me automjetin e sekuestruar.

• Dokumentet e ngarkesës: faturat, fletë-ngarkesën, listën e mallrave dhe çdo letër që tregon nga kush u mor dhe për kë shkonte.
• Dokumentet e automjetit: regjistrimin, sigurimin dhe kontratën e qirasë ose të leasingut, nëse automjeti nuk është i personit.
• Kontratën e punës dhe emrin e shoqërisë, së bashku me një kontakt të përgjegjësit që ka caktuar udhëtimin.
• Mesazhet me shoqërinë, me shitësin ose me marrësin e ngarkesës, të ruajtura në origjinal dhe me datë.
• Një shënim të rrugës së përshkuar: ku u ngarkua, ku u ndal, kush ishte me personin, në çfarë ore ndodhi kontrolli.
• Emrat e pasagjerëve ose të kolegëve që ndodheshin në automjet dhe që mund të tregojnë se çfarë dinin.
• Dokumentet personale: leja e qëndrimit, patenta dhe çdo kartë pune e shoferit, për të provuar identitetin dhe qëndrueshmërinë.
• Aktin e kontrollit ose të sekuestrimit, me të gjitha faqet, që tregon çfarë u mor dhe nga kush.

Mos prisni që dokumentet e automjetit të vijnë nga sekuestrimi: kërkojini kopje shoqërisë ose pronarit, sepse origjinalet mbahen shpesh te autoriteti për kohë të gjatë. Një kopje e qartë e dërguar sot vlen më shumë se një origjinal që pritet javë.

Çfarë ndryshon në punë, patentë dhe lëvizje kur automjeti bllokohet

Për një shofer ose për një punëtor transporti, bllokimi i automjetit nuk është vetëm një pengesë: është ndërprerje e punës. Automjeti sekuestrohet, ngarkesa mbahet, dhe punëdhënësi duhet të gjejë një zëvendësues. Nëse kontrolli prek edhe personin, mungesa mund të zgjatet, dhe kontrata, shpesh e lidhur me udhëtimet, mund të mos vazhdojë. Ia vlen të flitet me mbrojtësin se çfarë të thuhet në punë, që të mos bëhet një justifikim që më vonë bie ndesh me aktet.

Patenta është një shqetësim tjetër. Disa procedura mund të prekin vlefshmërinë e saj, dhe për një shofer kjo do të thotë humbje të punës përtej çështjes penale. Mbrojtësi duhet ta dijë që në fillim nëse personi ka patentë për transport mallrash, sepse masat që kërkohen nga gjyqtari ndryshojnë kur puna varet nga lëvizja. Edhe lëvizja e vetë personit mund të kufizohet, me detyrimin e paraqitjes ose me ndalimin e largimit nga një zonë.

Për familjet që jetojnë larg qendrës, bllokimi i të ardhurave është menjëherë real: qiraja, shkolla e fëmijëve dhe dërgesat në Shqipëri nuk presin. Një plan i thjeshtë shpenzimesh, i përgatitur nga familja në ditët në fillim, shmang borxhet me kushte të rënda. Leja e qëndrimit që lidhet me punën mund të vihet në pyetje nëse puna humbet, prandaj mbrojtësi duhet të njohë datën e skadimit dhe motivin e lejes.

Pyetje për mbrojtësin mbi kontrollin, sekuestrimin dhe pozitën e pasagjerit

Në dosjet që lindin nga kontrolli i një automjeti, pyetjet e mira lidhen me atë që mund të provohet për secilin person në automjet. Mbajini pranë dhe shënoni përgjigjet.

• Si u bë kontrolli i automjetit dhe a kishte një arsye të dukshme për ta bërë? Ky është pika ku shpesh shqyrtohet ligjshmëria e provës.
• Çfarë provohet për secilin person në automjet: shoferi, pasagjeri, pronari? Kush dinte çfarë gjendej atje?
• Çfarë ndodh me automjetin e sekuestruar, dhe si mund të kërkohet kthimi i tij nëse është i një shoqërie ose i një pale tjetër?
• Si ndikon sekuestrimi i automjetit në punën e shoferit, dhe çfarë mund të bëjë ai për të mos humbur kontratën?
• A duhet të dëshmojë shoqëria ose marrësi i ngarkesës, dhe si merret kontakti me ta pa e ndryshuar versionin?
• Në cilin institut mbahet personi pas seancës, dhe sa shpejt mund të marrë barnat ose rrobat nga familja?
• Nëse kjo shkon në apelin e Bolonjës, a duhet të jetë personi i pranishëm, apo mjafton mbrojtësi?
• Çfarë efekti ka procedimi mbi lejen e qëndrimit dhe mbi patentën, dhe çfarë duhet të bëj para skadimit?

Mos hezitoni të pyesni edhe për pasojat praktike: sa kohë zakonisht mbahet një automjet i sekuestruar, kush mbulon kostot e magazinimit dhe çfarë ndodh me ngarkesën që ka afat shitjeje. Këto janë pyetjet që punëdhënësi dhe familja do t'i bëjnë së shpejti, dhe ia vlen t'i keni të qarta.

Gabime që bëhen sidomos pas një kontrolli në autostradë

Gabimet më të shpeshta pas një kontrolli rruge janë të njëjta dhe pothuajse gjithmonë të evitueshme. Ato vijnë nga nxitimi dhe nga dëshira për të "sqaruar" gjithçka.

• Mos shpjegoni gjatë në vendin e kontrollit pa mbrojtës: ajo që thoni në rrugë shkruhet dhe del më vonë në aktin që lexohet në gjykim.
• Mos pranoni që diçka në automjet është "e jotja" vetëm për të shmangur një konflikt: pranimi i pronësisë ose i njohjes ndryshon përgjegjësinë.
• Mos nënshkruani procesverbale kontrolli ose sekuestrimi pa i lexuar: lexoni çdo gjë të shënuar, sidomos çfarë u gjet dhe ku.
• Mos telefononi menjëherë shoqërinë për ta rregulluar vetë çështjen: një telefonatë e pakoordinuar mund të prishë versionin e secilit.
• Mos fshini mesazhe, fotografi ose regjistrime nga telefoni: fshirja duket si fshehje prove dhe ndryshon mënyrën si lexohet dosja.
• Mos e merrni automjetin vetë nga vendi i sekuestrimit pa lejen e shkruar: veprimi mund të kuptohet si shkelje e sekuestrimit.
• Mos e anashkaloni një njoftim që vjen në shtëpi sepse "ishte vetëm një kontroll": afatet nuk e dallojnë rëndësinë e ngjarjes.

Pas një kontrolli në rrugë, tundimi është të telefononi gjithkënd për ta ndihmuar situatën: shoqërinë, shokët, familjen. Çdo telefonatë krijon një version, dhe versionet që nuk përputhen bëhen më vonë problem. Mbani një rregull: telefonata e menjëhershme shkon te mbrojtësi, dhe të tjerët njoftohen pasi ai të ketë thënë çfarë mund të thuhet.

Kur automjeti, ngarkesa ose shoferi vijnë nga një vend tjetër

Në distriktin e Bolonjës shumë automjete kalojnë në udhëtim nga një vend në tjetrin, dhe kjo e bën dosjen më të ndërlikuar. Një automjet i regjistruar jashtë Italisë, një ngarkesë e nisur nga një port adriatik ose një shofer që jeton në Shqipëri hap pyetje që një kontroll i thjeshtë nuk i ka: kush është pronari, ku ndodhet ai dhe si mund të dëshmojë. Dokumentet e transportit janë shpesh në gjuhë të tjera, dhe për t'u përdorur në gjykim duhen përkthyer nga një përkthyes i regjistruar.

Kur pronari i automjetit ose marrësi i ngarkesës ndodhet jashtë vendit, kontakti merr kohë dhe kërkon kujdes. Një mesazh në gjuhë të tjetër, një faturë e lëshuar në një sistem tjetër dhe një firmë që duhet legalizuar mund të vonojnë javë të tëra. Prandaj ia vlen të kërkohen dokumentet në ditët e fillimit, edhe kur nuk dihet ende nëse do të përdoren, dhe të ruhen në origjinal me datën e dërgimit.

Shqipëria dhe Italia kanë të njëjtin orar, kështu që telefonatat me shoqërinë ose me familjen nuk pengohen nga ora, por nga zhvendosja e vazhdueshme e shoferit. Përfaqësia diplomatike shqiptare mund të ndihmojë me dokumente identiteti dhe me kontaktin me familjen, por nuk merr pjesë në procedurën. Kur personi është shtetas i një vendi tjetër, mbrojtja duhet të kujdeset që përkthyesi të jetë i pranishëm në çdo akt të rëndësishëm, edhe në atë që duket formal.

Si e ndjek studioja një dosje që lind në rrugët e Bolonjës

Studioja ka seli në Romë, Milano dhe Napoli, dhe Bolonja ndodhet në rrugën mes tyre, kështu që seancat në këtë qytet ndiqen nga mbrojtësi pa vonesa të mëdha. Dërgoni në avvmassimoromano@gmail.com fotografitë e aktit të kontrollit ose të sekuestrimit, me datën dhe orën, së bashku me dokumentet e automjetit dhe të ngarkesës që keni në dorë. Nëse personi është ende i ndaluar, shkruani "urgjent" në fillim të mesazhit dhe studioja e trajton si përparësi.

Në bisedën fillestare studioja pyet për rrugën, për ngarkesën, për pronësinë e automjetit dhe për marrëdhënien e punës. Biseda zhvillohet në shqip dhe në italisht, dhe për seancat angazhohet një përkthyes kur është e nevojshme. Familja merr po atë ditë një listë të qartë me atë që duhet mbledhur dhe atë që nuk duhet bërë.

Mandati dhe honorari bien dakord me shkrim përpara se të nisë puna. Kur seancat zhvillohen në Bolonjë ose në gjykata të tjera të rajonit, studioja punon me kolegë korrespondentë që njohin zyrat. Kur automjeti, shoqëria ose shoferi ndodhen jashtë vendit, studioja bashkërendon përkthimet dhe legalizimet, dhe e mban familjen të informuar për çdo hap, pa premtuar rezultate që nuk varen nga mbrojtja.

Nëse nuk keni asnjë akt, mjafton emri i personit, vendi dhe ora e përafërt e ndalimit: studioja ndërton nga aty pyetjet që do t'u bëhen zyrave të Bolonjës. Kjo ju kursen kohën e pritjes për njoftimin zyrtar.

Fjalët që do të gjeni në aktet e një kontrolli automjeti

Aktet e një kontrolli në rrugë janë të shkurtra, por të ngarkuara me terma të ngurtë; këta lidhen me atë që u shpjegua më sipër.

• Perquisizione është kontrolli, në këtë rast i automjetit ose i ngarkesës; akti tregon çfarë u kontrollua dhe çfarë u gjet.
• Sequestro është sekuestrimi: mbajtja e një sendi ose automjeti nga autoriteti, derisa gjyqtari të vendosë për të.
• Verbale është procesverbali: akti i shkruar nga policia për atë që ka ndodhur; çdo fjali e tij peshon në gjykim.
• Convalida është vlerësimi i gjyqtarit mbi arrestimin dhe mbi masën e sigurisë pas arrestimit.
• Corte d'appello është gjykata e apelit, e cila në Bolonjë mbulon gjithë Emilia-Romanjën.
• Casa circondariale është shtëpia e paraburgimit, ku çohet personi pas seancës, kur masa e kërkon.
• Misura cautelare është masa e sigurisë: një kufizim i lirisë ose i lëvizjes që gjyqtari mund ta vendosë para gjykimit.
• Patente është leja e drejtimit; disa procedura mund ta prekin vlefshmërinë e saj, sidomos për një shofer që punon në transport.

Fjalët e një akti kontrolli kanë kuptim të ngushtë. "Kontroll" në rrugë mund të jetë rutinë, ndërsa "kontroll i automjetit" është një veprim që akti duhet ta përshkruajë dhe ta arsyetojë. "Sekuestrim" nuk do të thotë humbje përfundimtare e automjetit, por mbajtje e përkohshme derisa gjyqtari të vendosë. Lexojeni aktin duke kërkuar saktësisht cilën fjalë përdor, sepse ndikon në atë që mund të kërkohet dhe në afatin për ta kërkuar.