Sekuestrimi i pasurisë në Shqipëri për një procedim italian
Një procedim italian mund të prekë pasuri që ndodhen në Shqipëri. Kanali është ai i ndihmës juridike: autoriteti italian kërkon, autoriteti shqiptar ekzekuton sipas ligjit të vet. Efekti praktik për një familje është i menjëhershëm — një shtëpi e bllokuar, një llogari e ngrirë — dhe vjen shpesh përpara se të vendoset ndonjë përgjegjësi.
Kjo faqe u drejtohet familjeve që marrin një njoftim bllokimi nga Shqipëria për një çështje që zhvillohet në Itali. Ajo që ndryshon për ju tani është ndarja e rrugëve: në Itali kundërshtohet vendimi që urdhëroi masën, në Shqipëri kundërshtohet akti që e ekzekutoi, dhe mbrojtja duhet të veprojë në të dyja anët njëkohësisht.
Avv. Massimo Romano — Ordine degli Avvocati di Napoli n. 14553, patrocinante in Cassazione dal 23/10/2015 — Roma, Via Avicenna 97, 00146 · Milano, Via Giuseppe Pecchio 3, 20129 · Napoli, Corso Umberto I 237, 80138 — +39 335 669 3954
Shkurtimisht
- Kërkesa niset nga prokuroria italiane dhe kalon nëpërmjet kanalit të bashkëpunimit midis shteteve, pa u zhvendosur procedimi nga vendi ku është hapur.
- Autoriteti shqiptar e ekzekuton masën sipas procedurës së vet, prandaj kundërshtimi i aktit ekzekutiv bëhet atje dhe sipas ligjit shqiptar.
- Ndarja e rrugëve është pika që ngatërrohet më shpesh, dhe kush kundërshton vetëm në një anë e lë masën të qëndrojë nga ana tjetër.
- Pasuria shpesh është në emër të një prindi, të bashkëshortes ose të një vëllai, dhe ligji lejon që masa të godasë edhe të mira formalisht të të tretëve.
- Kjo ndodh kur rezulton se disponimi real i takon personit të hetuar, pavarësisht emrit që figuron në dokumentet e pronësisë.
- Personi i tretë ka të drejtë të ndërhyjë dhe të provojë se pasuria është vërtet e tija: origjina e shumave, kontributet e punës, historiku i blerjes.
- Ky material duhet të jetë i dokumentuar, sepse lidhja familjare në vetvete peshon në drejtim të kundërt dhe mbështet hipotezën e akuzës.
- Kërkesa për revokimin ose për kufizimin e masës paraqitet menjëherë dhe nuk pret përfundimin e procedimit, sepse bllokimi ndalon qiratë, pagesat dhe shitjet.
Si arrin te pasuria
Kërkesa niset nga prokuroria italiane dhe kalon nëpërmjet kanalit të bashkëpunimit. Autoriteti shqiptar e ekzekuton sipas procedurës së vet, dhe kundërshtimi bëhet aty, sipas ligjit shqiptar, jo para gjykatës italiane.
Kjo ndarje është pika që ngatërrohet më shpesh: mbrojtja duhet të veprojë në të dyja anët njëkohësisht. Në Itali kundërshtohet vendimi që urdhëroi masën; në Shqipëri kundërshtohet akti që e ekzekutoi.
| Ana | Çfarë kundërshtohet | Para kujt |
|---|---|---|
| Itali | Vendimi i sekuestrimit | Gjykata italiane |
| Shqipëri | Akti i ekzekutimit | Gjykata shqiptare |
| Të dyja | Pronësia e të tretit | Sipas vendit të pasurisë |
| Të dyja | Përpjesëtimi i masës | Sipas fazës |
Pasuria e një personi tjetër
Shpesh pasuria është në emër të një prindi, të një bashkëshorteje ose të një vëllai. Ligji lejon që masa të godasë edhe të mira formalisht të të tretëve, kur rezulton se disponimi real i takon të hetuarit.
Personi i tretë ka të drejtë të ndërhyjë dhe të provojë se pasuria është vërtet e tija: origjina e shumave, kontributet e punës, historiku i blerjes. Ky material duhet të jetë i dokumentuar, sepse lidhja familjare vetvetiu peshon në drejtim të kundërt.
Pse duhet vepruar shpejt
Bllokimi ndalon jetën e përditshme: qiratë, pagesat, shitjet. Kërkesa për revokim ose kufizim të masës mund të paraqitet menjëherë dhe nuk pret përfundimin e procedimit. Kush pret gjykimin, mbetet me pasurinë e bllokuar për vite.
Kjo tabelë tregon ku duhet vepruar sipas anës së kufirit dhe sipas objektit të kundërshtimit.
| Ana | Çfarë kundërshtohet | Para kujt |
|---|---|---|
| Italia | Vendimi që urdhëroi masën | Gjykata italiane që e nxori |
| Shqipëria | Akti që e ekzekutoi masën | Gjykata shqiptare kompetente |
| Të dyja anët | Pronësia e personit të tretë | Sipas vendit ku ndodhet pasuria |
| Të dyja anët | Përpjesëtimi i masës mbi pasurinë | Sipas fazës në të cilën është çështja |
| Italia | Vazhdimi i nevojës për bllokim | Organi që shqyrton revokimin |
Nëse çështja juaj është e hapur
Kontakti i parë është pa pagesë dhe i mbrojtur nga sekreti profesional, në çdo orë, edhe natën dhe në festa.
Pyetje të shpeshta
Shtëpia është në emër të nënës. A mund ta sekuestrojnë?
Mund të ndodhë nëse rezulton se disponimi real i takon të hetuarit. E treta ka të drejtë të ndërhyjë dhe të provojë të kundërtën me dokumente.
Ku duhet kundërshtuar?
Në të dyja anët: në Itali vendimi që e urdhëroi masën, në Shqipëri akti që e ekzekutoi.
A duhet të pres përfundimin e procesit?
Jo. Kërkesa për revokim ose kufizim mund të paraqitet menjëherë dhe vlerësohet veç nga themeli.
Çfarë ndryshon për familjen kur shtëpia ose llogaria bllokohet
Kur një shtëpi në Shqipëri bllokohet për një procedim italian, familja që banon aty nuk ka ndryshuar asgjë, por një ditë nuk mund ta shesë, nuk mund ta japë me qira, nuk mund ta trashëgojë dhe nganjëherë nuk mund as të marrë një hua të vogël me të. Një pronë që prej vitesh ishte stabiliteti i familjes bëhet një gjë e mbyllur nga një vendim që askush nuk e kupton plotësisht.
Llogaria e ngrirë ka pasoja edhe më të shpejta. Paratë që kalonin përmes saj, dërgesat për prindërit, pagesat për shkollën e fëmijëve, kredia për shtëpinë, ndalen brenda ditëve. Prindërit e moshuar që varen nga ato para mbeten pa të ardhura, dhe familja duhet të gjejë ndihmë të menjëhershme.
Për ata që kanë një biznes të vogël në Shqipëri, një llogari e bllokuar ndalon pagesat te furnitorët, rrogat e punonjësve dhe taksat. Një biznes mund të humbasë klientët brenda pak javësh, edhe nëse më vonë bllokimi hiqet.
Ka edhe pasojë psikologjike. Fqinjët e dinë, banka e di, dhe familja mund të ndihet e shënuar. Disa heqin dorë nga çdo kontest, nga frika, dhe humbasin të drejta që mund t'i kishin mbrojtur. Është e rëndësishme të dini se bllokimi nuk është dënim, por një masë procedurale, dhe se ka rrugë për ta kundërshtuar, sipas ligjit shqiptar, në vendin ku është vendosur.
Kush e hap këtë faqe me një njoftim nga Shqipëria
Një burrë në Itali merr një telefonatë nga një i afërm: banka në Shqipëri ka njoftuar se llogaria e babait është bllokuar me një kërkesë nga autoritete italiane. Ai nuk e di për çfarë procedimi bëhet fjalë, nëse e ka lidhje me të, apo nëse babai ka bërë diçka. Është në Itali dhe nuk mund të shkojë menjëherë.
Një grua është e hetuar në Itali dhe mëson se shtëpia që ka në fshat, e blerë me të ardhurat e vitit të kaluar, mund të bllokohet. Dëshiron të dijë nëse mund ta mbrojë, dhe a duhet të flasë me një avokat atje apo këtu.
Një i afërm në Shqipëri gjen në shtëpi një njoftim në një gjuhë që nuk e kupton, me vula italiane. Nuk di nëse duhet t'i përgjigjet, apo nëse është një kërcënim i rremë. Ka dëgjuar histori mashtrimesh dhe nuk di kujt t'i besojë.
Ka dhe persona që janë të pavarur nga procedimi, por kanë pasur një lidhje: një pronë të blerë nga i hetuari, një hua të dhënë, një llogari të përbashkët. Ata zbulojnë se pasuria e tyre është përfshirë, dhe duan të kuptojnë si mund të mbrohen si persona që nuk kanë asnjë përgjegjësi. Kjo faqe i drejtohet të gjithëve: të hetuarve, familjarëve dhe palëve që nuk janë të hetuara dhe që gjenden mes sistemeve të ndryshme.
Më poshtë rendisim dokumentet që provojnë pronësinë dhe origjinën e pasurisë.
| Dokumenti | Kush e lëshon | Çfarë provon |
|---|---|---|
| Çertifikata e pronësisë | Regjistri i pasurive të paluajtshme | Kush figuron pronar dhe nga kur |
| Kontrata e blerjes | Noteri që e ka hartuar | Çmimin dhe mënyrën e pagesës |
| Lëvizjet bankare të periudhës | Banka | Origjinën e shumave të përdorura |
| Historiku i punës dhe i kontributeve | Enti i sigurimeve shoqërore | Kapacitetin ekonomik të pronarit |
| Akti i ekzekutimit të bllokimit | Autoriteti shqiptar | Çfarë është bllokuar dhe mbi çfarë bazë |
Çfarë të mbledhni për të provuar pronësinë dhe origjinën
Për të kundërshtuar një bllokim, duhet të tregoni se çfarë është e juaja dhe nga vjen. Mblidhni:
- Dokumentet e pronësisë së shtëpisë ose të tokës: aktin e blerjes, regjistrimin në zyrën shqiptare të pasurive, çdo vërtetim që provon kush është pronari.
- Kontratën e blerjes, pagesat e kryera dhe burimin e parave: pagat, kontratat e punës, dërgesat e dokumentuara nga Italia.
- Pasqyrat e llogarisë së bllokuar, për të treguar nga ka ardhur çdo shumë dhe për çfarë është përdorur.
- Çdo dokument që provon se pasuria i takon një personi tjetër nga i hetuari: kontrata dhurimi, trashëgimie, hua, sipas rastit.
- Njoftimin e marrë në Shqipëri, me të gjitha faqet, vulat dhe emrin e zyrës që e ka nxjerrë.
- Emrat dhe kontaktet e personave që mund të vërtetojnë origjinën e parave ose përdorimin e pronës.
- Dokumentet e biznesit, nëse bllokimi prek një aktivitet: licencën, pagat e punonjësve, faturat.
- Çdo shkresë të marrë nga Italia lidhur me procedimin, që mbrojtësi të krahasojë të gjitha anët.
Mos ia dorëzoni origjinalet askujt. Fotografojini dhe ruani kopjet në vende të ndara. Dosja e rregullt e shkurton shumë punën dhe e bën argumentin më të qartë.
Nëse disa nga këto dokumente janë në arkiv ose në zyra shqiptare, kërkojini herët. Mbani parasysh që një akt i vjetër mund të ketë emrin e shkruar ndryshe nga ai i sotëm, dhe kjo duhet shpjeguar me një dokument korrigjues, jo me fjalë.
Të kundërshtosh në Shqipëri, në Itali apo kudo
Kur pasuria në Shqipëri bllokohet për një procedim italian, keni disa rrugë, dhe secila kërkon vëmendje.
Të kundërshtoni ekzekutimin atje ku është vendosur, sipas ligjit shqiptar. Autoriteti shqiptar zbaton kërkesën sipas rregullave të veta, dhe kundërshtimi bëhet para tij, jo para gjykatës italiane. Çmimi është se duhet një mbrojtës në Shqipëri që e njeh procedurën dhe që mund të veprojë me afate të shkurtra.
Të kundërshtoni vendimin italian që ka sjellë kërkesën. Në Itali, vendimi që ka urdhëruar bllokimin mund të kundërshtohet para gjyqtarit italian. Çmimi është se një rezultat i mirë këtu nuk heq vetvetiu bllokimin atje; duhet njoftuar autoriteti shqiptar.
Të veproni kudo njëkohësisht. Është rruga që kërkon më shumë koordinim, por është ajo që mbron më mirë. Çmimi është kostoja e mbrojtësve në çdo anë dhe nevoja për një plan të përbashkët.
Nëse nuk veproni asgjëkundi, bllokimi vazhdon dhe mund të kalojë në një fazë më të vështirë. Para çdo vendimi, tregoni mbrojtësit saktësisht çfarë njoftimi keni marrë dhe nga kush.
Çfarëdo rruge që të zgjidhet, bëjeni me kohë dhe me shkrim. Një kundërshtim i gjatë dhe i paorganizuar ka më pak peshë se një kërkesë e qartë, e mbështetur te dokumente. Mbani gjithashtu një listë të të gjitha zyrave që kanë dërguar njoftime, me datat, që të dihet kush ka vepruar dhe kur. Kjo ndihmon të dallohet cili afat ka nisur të ecë dhe cili ende jo.
Gabimet që e bëjnë një bllokim më të vështirë për t'u hequr
Pas një bllokimi, frika shtyn njerëzit të veprojnë shpejt, dhe disa veprime e dëmtojnë mbrojtjen:
- Mos nxirrni, mos transferoni dhe mos ia kaloni pasurinë ose paratë një të afërmi për ta "shpëtuar". Duket si fshehje dhe mund të sjellë një vepër të re.
- Mos shisni shtëpinë apo tokën ndërsa procedimi është në vazhdim, edhe nëse blerësi ofron çmim të mirë.
- Mos mohoni pronësinë ose lidhjen kur zyra ju pyet. Një deklaratë e gënjeshtërt shkatërron besueshmërinë.
- Mos kontaktoni drejtpërdrejt zyrën italiane ose shqiptare pa mbrojtës. Çdo deklaratë mbetet në dosje.
- Mos paguani ndërmjetës që premtojnë të "zhbllokojnë" llogarinë me para. Janë shpesh mashtrues.
- Mos e shpërfillni njoftimin duke menduar se është i rremë. Verifikojeni përmes mbrojtësit.
- Mos ndani lajmin në grupe komuniteti ose në rrjete sociale. Çdo version mund të shtrembërohet.
Çdo ndryshim në planin tuaj duhet t'i thuhet mbrojtësit përpara se të ndodhë.
Frika e humbjes së pasurisë e shtyn njeriun të veprojë shpejt, por në një bllokim ndërkufitar nxitimi është shpesh gabimi më i kushtueshëm. Një shitje, një dhurim ose një transfertë e bërë pas bllokimit mund të anulohet dhe të shndërrohet në argument kundër jush. Edhe një biseda e thjeshtë në bankë, me fjalë të pakujdesshme, mund të regjistrohet në dosje. Flisni vetëm përmes mbrojtësit, dhe kur duhet të shkoni vetë në një zyrë, shkoni me një listë të asaj që do të thoni.
Kjo tabelë krahason veprimet pas një bllokimi, me pasojën e secilit.
| Veprimi | Pasoja |
|---|---|
| Kundërshtim njëkohësisht në të dyja anët | Asnjëra prej masave nuk mbetet pa u shqyrtuar |
| Kërkesa e kufizimit të masës mbi një pjesë | Pranohet më lehtë nga një kërkesë për heqje të plotë |
| Shitja ose kalimi i pasurisë pas bllokimit | Rëndon kuadrin dhe mund të hapë një procedim të ri |
| Mbledhja e dokumenteve të origjinës së shumave | Mbështet ndërhyrjen e pronarit që nuk është i hetuar |
| Pritja e përfundimit të procedimit | Pasuria mbetet e bllokuar për një kohë shumë të gjatë |
Pyetjet për një bllokim që vjen nga jashtë
Në bllokimet ndërkufitare, shumë gjëra varen nga detaje procedurale. Pyesni:
- Cili autoritet shqiptar ka urdhëruar bllokimin dhe mbi cilën kërkesë italiane është bazuar?
- Çfarë afati kam në Shqipëri për ta kundërshtuar dhe çfarë afati kam në Itali, nëse ka?
- A mund të veproj vetë atje, apo më duhet një mbrojtës shqiptar? Kush e zgjedh dhe si koordinohet me ju?
- Nëse pasuria i takon një personi tjetër, si e provon ai pronësinë dhe në cilën vend?
- A mund të kërkohet lirimi i një sasie për nevojat bazë të familjes nga llogaria e ngrirë?
- Çfarë ndodh me pasurinë nëse procedimi italian përfundon pa dënim, dhe sa kohë mund të zgjasë heqja e bllokimit?
- Çfarë dokumentesh shqiptare më duhen dhe si përkthehen e vërtetohen?
- A ndikon ky bllokim te lejet, te llogaritë e tjera ose te udhëtimet e mia?
Kërkoni përgjigje të qarta për kohën dhe koston e secilës rrugë dhe shënojini me shkrim.
Mos prisni që avokati t'i përgjigjet të gjitha në çast. Disa pyetje kërkojnë që të shihet njoftimi i plotë. Shënoni pyetjet që mbeten të hapura, kërkoni të dini kur do të merrni përgjigje dhe pyesni çfarë mund të bëjë familja në ndërkohë, p.sh. të ruajë dokumente ose të shkruajë kronologjinë e blerjes. Një bashkëpunim i rregullt e shkurton pritjen dhe ju mbron nga afatet e humbura.
Kur çështja kalon kufirin nëpërmjet ndihmës juridike
Këtu gjithçka kalon nga një kanal zyrtar: prokuroria italiane i dërgon kërkesën autoritetit shqiptar, dhe ky e zbaton sipas ligjit të vet. Kjo ka disa pasoja praktike. Fillimisht, kërkesa është zakonisht e shkruar në mënyrë formale, në një gjuhë teknike, dhe përmban pak informacion për personin që preket. Pastaj, e drejta e mbrojtjes ushtrohet në vendin ku bëhet ekzekutimi, nga një mbrojtës që njeh ligjin atje. Dhe në fund, koha e kalimit të dokumenteve nuk është e parashikueshme.
Familja në Shqipëri është shpesh e para që e mëson, dhe e para që duhet të veprojë. Një i afërm që merr njoftimin duhet ta fotografojë menjëherë dhe t'ia dërgojë mbrojtësit italian, që të dijë çfarë ka ndodhur. Mos prisni të vijë një shkresë tjetër nga Italia.
Përkthimet kanë rëndësi të madhe. Një kërkesë e përkthyer gabim ose pjesërisht mund të ndryshojë kuptimin e saj. Kërkoni përkthim të vërtetuar për çdo dokument që dërgohet në njërën ose në tjetrën anë. Dokumentet e pronësisë dhe të burimit të parave, të lëshuara në Shqipëri, duhet të përshtaten për përdorim në Itali.
Konsullata mund të ndihmojë me kopje dokumentesh, por nuk merr pjesë në procedimin. Telefonatat mes Shqipërisë dhe Italisë nuk kanë problem të fushës orare, por orari i zyrave jo gjithmonë përputhet.
Fjalët që do të gjeni në njoftimet e një bllokimi
Njoftimet përdorin terma që duhen kuptuar:
- Ndihmë juridike: kanali me të cilin një shtet i kërkon tjetrit të kryejë një veprim për një procedim; kalon përmes autoriteteve.
- Sekuestrim i pasurisë: bllokimi i përkohshëm i një shtëpie, një llogarie ose një sendi, për arsye procedimi.
- Ekzekutim: zbatimi konkret i kërkesës nga autoriteti i shtetit tjetër; ndodh sipas ligjit të tij.
- Kundërshtim: kërkesa drejtuar një gjyqtari për ta rishikuar masën; bëhet atje ku masa është vendosur.
- Prokuroria: zyra që niset kërkesën dhe që drejton hetimin në Itali.
- Palë që nuk është e hetuar: personi që nuk është i hetuar, por pasuria e të cilit preket nga masa.
- Burim i parave: origjina e shumave që provohet me dokumente; ka rëndësi të madhe për kundërshtimin.
Nëse hasni një term tjetër, shënojeni dhe pyesni mbrojtësin. Një fjalë e kuptuar gabim mund të bëjë të humbni një afat.
Njoftimet mund të përshkruajnë hapa të ndryshëm të së njëjtës masë: një pasuri që nuk mund të transferohet, një llogari që nuk lëviz. Pyesni mbrojtësin cila prej tyre është në fuqi në rastin tuaj dhe kur ka filluar, sepse nga ajo varet çfarë afati ecën dhe çfarë mund të kërkohet. Mos supozoni se të gjitha pasuritë janë prekur njësoj; ndonjëherë masa vlen vetëm për një pjesë.
Si organizohet mbrojtja kur masa lind në Itali dhe godet në Shqipëri
Çështja kërkon një mbrojtës në çdo anë të kufirit dhe një plan të përbashkët. Fillimisht, ju dërgoni foton e njoftimit të marrë në Shqipëri dhe të çdo shkrese italiane që keni. Avokati shikon cili autoritet ka vepruar, mbi çfarë kërkese, dhe çfarë afati mund të ketë filluar. Biseda është në shqip ose italisht, me telefon ose me video.
Studio punon me një korrespondent në Shqipëri, që merr përsipër procedurën atje: kundërshtimin ndaj ekzekutimit, kërkesën e akteve dhe përkthimet e vërtetuara. Mbrojtësi italian ndjek procedimin në Itali dhe vendimin që ka urdhëruar masën. Ata komunikojnë rregullisht, që asnjë afat të mos humbasë mes tyre.
Familja merr një person kontakti, që e informon me rregull dhe i tregon çfarë dokumentesh duhen mbledhur. Në rastet kur pasuria i takon një personi tjetër, studio shpjegon rrugën e veçantë që ai ka, pa e përzier me atë të të hetuarit.
Zyrat janë në Romë, Milano dhe Napoli, dhe takimet e drejtpërdrejta organizohen aty ku jeni më afër. Studio nuk bën parashikime mbi përfundimin dhe nuk krahason me raste të tjera. Për çështjet urgjente, si një llogari e ngrirë që ndalon pagesa të domosdoshme, kontaktoni sa më shpejt, edhe jashtë orarit të zakonshëm.
Nëse njoftimi është në një gjuhë që nuk e kuptoni, dërgojeni siç është; e përkthejmë ne.
Rreth avokatit
Të përballesh me një procedim në Itali pa e kuptuar gjuhën do të thotë dy vështirësi njëherësh. Në studion e Avv. Massimo Romano, penalist i autorizuar para Gjykatës së Kasacionit, kjo është gjendja e zakonshme: shumë prej atyre që i drejtohen jetojnë jashtë vendit ose nuk i lexojnë aktet që marrin. Puna nis pikërisht aty: të kuptohet cili organ e ka nisur procedimin, çfarë i atribuohet personit dhe çfarë detyron akti i marrë. Kontakti i parë bëhet me telefon ose me mesazh, drejtpërdrejt me avokatin. Më pas vjen një shkresë me vlerësimin, me veprimet e parashikuara dhe me emrin e personit në familje që do të mbahet i informuar. Studioja vepron mes Romës, Milanos dhe Napolit. Asnjë përfundim nuk premtohet në bisedën e parë. Bisedat me të afërmit zhvillohen në shqip kur kjo është gjuha e shtëpisë, edhe për të përkthyer atë që vjen nga gjykata.
Shkruani në WhatsApp ose telefononi. Mblidhni më parë të dhënat e identitetit të personit në fjalë dhe fotografinë e çdo faqeje të marrë, në çfarëdo gjuhe qoftë.
Avv. Massimo Romano — avokat penalist, i autorizuar para në Gjykatën italiane të Kasacionit
Iscritto all'Ordine degli Avvocati di Napoli n. 14553 | Patrocinante in Cassazione dal 23/10/2015
Roma, Via Avicenna 97, 00146 · Milano, Via Giuseppe Pecchio 3, 20129 · Napoli, Corso Umberto I 237, 80138
+39 335 669 3954 · WhatsApp

